استرات در سوله چیست؟ ۴ کاربرد مهم استرات در سازه فلزی و نحوه طراحی آن

استرات در سوله چیست؟

استرات یکی از اجزای سوله است که به عنوان عضو فشاری با هدف پایدارسازی و تقویت سازه ها استفاده می شود. در واقع استرات تحت فشار محوری قرار دارد و به منظور حفظ پایداری و مقاومت سوله کاربرد دارد. استرات به انگلیسی strut نامیده می شود و یک نوع سازه نگهبان معروف به مهار متقابل است که برای تحمل بارهای جانبی و تقویت پایداری سازه استفاده می شود. مهار متقابل در گودبرداری اصطلاحا (braced excavations) گفته می‌شود و در اصطلاح عامیانه به آن استرات می گویند. با توجه به تعاریف بالا می توان به اهمیت نقش استرات در سازه و اسکلت فلزی پی برد. برای آشنایی بیشتر با ساختار، اجزا و عملکرد کلی سازه و سوله های فلزی، می‌توانید مقاله «سوله چیست؟» و «انواع سوله فلزی» را مطالعه کنید.

نقش استرات (مهار متقابل) در سوله

همانطور که پیش از این گفته شد، استرات یکی از اجزای اصلی و حیاتی اسکلت فلزی است و نقش پررنگی در پایداری سازه دارد. اما کاربرد و نقش استرات در سوله چیست؟ در ادامه برخی از مهم ترین کاربردهای استرات یا مهارمتقابل بررسی شده اند:

✔️انتقال و توزیع بار یکنواخت:

استرات بار را به نقاط وسیع در سازه انتقال داده و از ایجاد تنش غیرقابل کنترل در سازه جلوگیری می کند. این موضوع به طور خاص در سازه هایی که در معرض بارهای متغیر و دینامیکی هستند اهمیت بیشتری دارد.

✔️حفظ و بهبود پایداری سازه:

استرات با اتصالات اجزای سازه به صورت محکم و پایدار، از تنش، کمانش یا پیچش در سازه جلوگیری می کند. این موضوع به ویژه در بین اعضای کششی سازه که در معرض ناپایداری های بیشتری هستند اهمیت دارد.

✔️کاهش وزن اسکلت فلزی:

با استفاده اصولی استرات، می توان ابعاد مقاطع اجزای سازه و به طور کلی وزن سازه را کاهش داد. کاهش وزن سازه منجر به کاهش هزینه های ساخت و نصب، کاهش مصرف مصالح و کاهش آسیب های ناشی از تخریب سازه در محیط زیست می شود.

✔️تسریع اجرای اسکلت فلزی:

استرات ایجاد اتصال های قوی بین اجزای سازه هم سرعت ساخت را بالا می برد و هم نوع اتصالات و تعداد جوش‌ها را ساده می کند. برای کسب اطلاعات بیشتر در این زمینه پیشنهاد می کنیم دیگر مقاله ما با عنوان «دستورالعمل جوشکاری WPS چیست؟ + تفاوت Wps و pqr» را مطالعه کنید.

در کنار کاربردهای ذکر شده در بالا می توان به از نقش های استرات در سوله به موارد زیر اشاره کرد:

• افزایش ایمنی سازه و اسکلت فلزی در جهت پایداری برای شرایط سخت(باد و زلزله)
• ممانعت از کمانش یا خمیدگی ستون ها بر اثر نیروهای جانبی
• جلوگیری از جابجایی پوشش سقف سوله
• تقویت سازه در سوله های با دهانه بزرگ
• افزایش طول عمر سازه و کاهش استهلاک آن

انواع استرات سوله

در مراحل ساخت سوله یکی از موضوعات مهم انتخاب اجزای سوله نظیر نوع استرات است و تاثیر مستقیم بر دوام و پایداری سازه دارد. با توجه به محل نصب سوله، میزان بار، کاربری سوله می توان انواع استرات را اجرا کرد. هر یک از انواع استرات سوله کاربرد خاص خود را در توزیع بار، جلوگیری از تغییر شکل و … در سازه دارند. در جدول زیر به مقایسه انواع استرات در اسکلت فلزی پرداخته ایم: